Sự quan tâm, chăm sóc, yêu thương của cha mẹ với con cái là rất quan trọng, bố mẹ là chỗ dựa cho con, ngay cả ông bà cũng không thể thay thế.
Đối với trẻ bị tự kỉ, bên cạnh việc cho con điều trị với các bác sĩ tâm lý nhi, cha mẹ cần luôn bên cạnh để hỗ trợ con vượt qua giai đoạn khó khăn.
Câu chuyện diễn ra hiện nay
Nhịp sống hiện đại khiến nhiều bố mẹ đang dành quá ít thời gian cho con cái. Có người từng nói rằng, mỗi ngày chỉ dành 30 phút cho con, thậm chí, có ngày khi bố về muộn còn không kịp thấy mặt con.
Thực tế cho thấy hiện nay, nhiều cha mẹ đi làm để con nhỏ tại nhà cho ông bà chăm sóc, rất ít gần gũi với con. Mặt khác, cha mẹ không dành nhiều thời gian giao tiếp với con mà thường để trẻ tự chơi một mình, dỗ dành trẻ bằng cách mở TV, điện thoại, vô tình đẩy trẻ rơi vào quá trình giao tiếp một chiều với các thiết bị công nghệ.
Nhiều cha mẹ bao bọc con quá mức cần thiết, không để bé được tự nhiên chơi đùa, học tập và phát triển với bạn bè đồng trang lứa. Trẻ không có bạn bè quá lâu sẽ có cảm giác tự ti, rụt rè, ngại tiếp xúc với người lạ.
Sự thiếu hụt trong việc giao tiếp hàng ngày với mọi người là một trong những nguyên nhân chính khiến quá trình phát triển ngôn ngữ, nhận thức của trẻ cũng sẽ bị ảnh hưởng.
Bên cạnh đó, một số nguyên nhân về di truyền, ảnh hưởng của chất kích thích hoặc các nhân tố khác đến người mẹ và thai nhi trong quá trình mang thai cũng làm tăng nguyên nhân mắc bệnh tự kỷ ở trẻ.
Một vài hướng dẫn dành cho phụ huynh về cách điều trị và giúp đỡ trẻ tự kỷ
- Đừng chờ đến khi có kết quả chẩn đoán con tự kỉ
Khi thấy con mình có biểu hiện mắc bệnh tự kỷ hay các chứng chậm phát triển, điều mà cha mẹ cần làm là bắt đầu điều trị ngay lập tức. Tìm kiếm sự giúp đỡ ngay khi bạn nhận thấy có điều gì không ổn từ con mình và đừng chờ đợi xem liệu con bạn có tiến bộ và dần dần khỏi bệnh hay không. Thậm chí đừng nên chờ đợi cho đến khi có kết quả chẩn đoán chính thức mới bắt đầu điều trị. Trẻ mắc chứng tự kỷ càng được chữa trị sớm bao nhiêu thì cơ hội điều trị thành công càng lớn. Những biện pháp can thiệp sớm sẽ là cách hiệu quả nhất để tăng tốc độ phát triển của trẻ và giảm thiểu những ảnh hưởng do bệnh tự kỷ đem lại.
- Tìm hiểu sâu về bệnh tự kỷ
Bạn càng hiểu biết nhiều về chứng rối loạn phổ tự kỷ thì bạn sẽ càng có được những quyết định đúng đắn cho con mình. Vì thế, bạn nên tự tìm hiểu về những phương pháp điều trị, đặt ra những câu hỏi và tham gia vào tất cả quá trình điều trị.
Bạn nên biết điều gì khiến con mình có những hành vi tiêu cực và điều gì có thể khuyến khích những phản ứng tích cực cực ở trẻ. Điều gì khiến trẻ cảm thấy căng thẳng, khó chịu hay thoái mái và bình tĩnh? Nếu bạn biết rõ những thứ có khả năng tác động đến con mình, bạn sẽ biết cách xử lý các sự cố một cách tốt hơn và có thể tránh được các tình huống không mong muốn.
- Tạo ra một môi trường an toàn và nhất quán
Luôn nhất quán trong cách dạy trẻ, nhất quán trong cách giao tiếp với trẻ hằng ngày. Cố định thời gian biểu của trẻ.
Hãy tuyên dương con khi chúng biết cách ứng xử hay học được 1 kĩ năng mới, và cha mẹ nên chỉ ra một cách cụ thể hành vi nào của chúng đang được khen. Bạn nên nghĩ ra những cách khác nhau để thưởng cho trẻ, ví dụ như tặng con miếng dán hoạt hình hay cho con chơi đồ chơi trẻ thích.
Cha mẹ nên dành riêng ra một không gian riêng tư trong nhà để con bạn có thể thư giãn và cảm thấy an toàn.
- Sử dụng những kênh phi ngôn ngữ để giao tiếp với trẻ
Nếu bạn chịu khó quan sát, bạn sẽ nhận ra những tín hiệu phi ngôn ngữ mà trẻ tự kỷ thường dùng để giao tiếp. Hãy chú ý vào những âm thanh mà trẻ tạo ra, biểu hiện trên khuôn mặt và những cử chỉ mà con bạn thường làm khi đứa trẻ cảm thấy mệt, đói hay muốn đòi một thứ gì đó.
Khi không được quan tâm hay bị hiểu lầm, trẻ con thường cảm buồn và bực tức, và điều này cũng đúng với trẻ tự kỷ. Hãy cố gắng nhận ra điều trẻ mong muốn đằng sau mỗi lần trẻ cáu giận.
\
Chú ý đến sự nhạy cảm về giác quan của con bạn. Nếu bạn hiểu được những gì thường ảnh hưởng đến con mình, bạn sẽ biết cách giải quyết tốt hơn các vấn đề, tránh được những tình huống khó xử và tạo ra những trải nghiệm tích cực hơn cho trẻ.
- Hãy là động lực và chỗ dựa vững chắc của con
Trước hết, cha mẹ cần vượt qua rào cản tâm lý của chính mình, chấp nhận rằng con đang có vấn về và cần được điều trị.
Cha mẹ cần hết sức chú ý đến biểu hiện của con để phát hiện sớm tình trạng tự kỷ ở trẻ. Việc can thiệp muộn là bỏ qua rất nhiều cơ hội tốt giúp con hòa nhập với cộng đồng. Thay vì tập trung vào những điểm khác biệt hay những điều mà con mình không có so với những đứa trẻ bình thường, hãy học cách chấp nhận những điều đó. Học cách làm quen với những điểm khác biệt của trẻ, trân trọng những thành công bé nhỏ mà trẻ đạt được và đừng nên so sánh con mình với những đứa trẻ khác. Không điều gì có thể giúp trẻ hiệu quả hơn bằng việc chấp nhận và yêu thương con bạn vô điều kiện.
Đừng bao giờ từ bỏ: chúng ta không thể đoán được diễn biến của chứng rối loạn phổ tự kỷ ở một đứa trẻ. Đừng vội vàng kết luận về cuộc sống tương lai của con bạn. Giống như tất cả mọi người, những người mắc bệnh tự kỷ cũng có một quãng đường đời phía trước để lớn lên và phát triển những khả năng của họ.